پزشکی سلامت

در مورد آنفولانزای خوکی بیشتر بدانیم

در این مقاله به مهمترین سوالهای رایج درباره بیماری آنفلونزای خوکی در قالب پرسش و پاسخ می پردازیم.

آنفلوانزای خوکی چیست؟
آنفلوانزای خوکی بیماری تنفسی خوکها است که از ویروس آنفلوانزا نوع “A” نشات می گیرد. همه گیری های انفلوانزای خوکی به طور مرتب گزارش می شود. به صورت عادی این ویروس به انسان ها اسیبی نمی‌رساند اما گاهی اوقات می‌تواند انسانها را نیز الوده کند. اغلب اوقات موارد انسانی آنفلوانزای خوکی نزد افرادی به وقوع می پیوندد که در فاصله نه چندان دوری در نزدیکی خوک ها بسر می برند اما امکان دارد ویروس از انسان به انسان دیگری منتقل شود. نوع جدید آنفلوانزا که در مکزیک و امریکا کشف شد ترکیبی از ویروس های آنفلوانزای خوکی، انسانی و حاد پرندگان است.
وی در پاسخ به این پرسش که ایا نوع جدید ویروس آنفلوانزای خوکی واگیر است یا خیر افزود مرکز کنترل و پیشگیری بیماری ها در امریکا به این نتیجه رسیده است که این نوع جدید واگیر از انسانی به انسان دیگر منتقل می شود اما تاکنون مشخص نشده است که ایا این نوع ویروس به آسانی در میان انسان ها شایع می‌شود یا خیر.
علائم آنفلوانزای خوکی در میان انسان ها به آنفلوانزای انسانی یعنی تب، سرفه، گلودرد، سردرد ، احساس سرما و خستگی شباهت دارد. برخی از افراد نیز پس از مبتلا شدن به این بیماری دچار اسهال و استفراغ می شوند.
انتشار آنفلوانزای خوکی از دو راه صورت می‌گیرد یکی تماس با خوک های بیمار و دیگری محیط الوده و تماس با افرادی که به انفلوانزای خوکی دچار شده‌اند.
درباره داروهای موجود علیه انفلوانزای خوکی، مقامات ذیصلاح در برخی از کشورها استفاده از داروهای تامیفلو و رلنزاTamiflu Relenza را در چارچوب درمان و پیشگیری از این بیماری تجویز می کنند. این داروی ضد ویروس می تواند از گسترش ویروس آنفلوانزا نزد بیماران و از پیچیدگی های بدتر بیماری جلوگیری کند.
*******

درباره تاریخچه بیماری آنفلوانزای خوکی توضیح دهید.
اولین بار در جهان، بیماری آنفلوانزای خوکی در سال ۱۹۱۸ و ۱۹۱۹ گزارش شد که دنیا درگیر جنگ جهانی اول بود. موارد مشکوک در ابتدا در اسپانیا دیده شدند، اما سپس آمریکا نیز به ویروس این بیماری آلوده شد و در نتیجه ۵۰۰ نفر قربانی آن شدند.
احتمالاً بهترین نمونه کشف شده از آنفلوانزای خوکی یک اپیدمی آنفلوانزای خوکی در میان سربازها در سنگر دیکس نیوجرسى در سال ۱۹۷۶ میلادی است . براى تایید این بیماری در آن سال ۴ نمونه عکس سینه با استفاده از اشعه ایکس وجود دارد که ابتلا به سینه‌ پهلو را در حداقل ۴ سرباز تایید می کند و یک مورد مرگ نیز در آن زمان ثبت شده است . طبق مدارک همه این بیماران سابقاً سالم بوده اند . ویروس بیماری در یک محیط کارآموزى باعث آلودگی یک سرباز گشته بود و به نظر می رسد با پخش مجدود در بین سربازان انتشار یافته و پس از یک ماه بیماری ناپدید گشت .
منبع ویروس، زمان دقیق بروز آن در سربازها ی مستقر در سنگر دیکس و علت انتشار محدود آن و همچنین ناپدید شن بیماری همچنان ناشناس مانده است . آنفلوانزای سنگر دیکس به دلیل وجود یک ویروس جانورى در جمعیت انسانی متراکم در داخل سنگرها انتشار یافته و ممکن است تماس کامل با حیوانات آلوده در مکان شلوغ سنگر در فصل زمستان پیش آمده باشد . عامل ویروس مسبب این بیماری در سنگر دیکس آنفلوانزاى خوکی (H۱N۱) نامیده ‌شده بود.
یک بروز آلودگى آنفولانزاى خوک در خوک‌ها در ویسکانسین در ۱۹۸۸ میلادی مشاهده شد که منجر به چندین آلودگى انسانها شد ، اگرچه این حالت منتج به اپیدمی آنفلوآنزای خوکی نشد .
در سپتامبر ۱۹۸۸، نیز یک زن حامله ۳۲ ساله به دلیل سینه ‌پهلو بسترى شده بود و پس از ۸ روز مرد ؛ یک ویروس آنفلوانزای خوکی کشف ‌شده بود . در شرح حال او شروع بیماری از چهار روز پیش ذکر شده بود ، بیمار به یک نمایشگاه فستیوال خوک در شهر خود رفته بود و با خوک ها تماس نزدیک داشت.
در گذشته، (CDC) گزارشاتی از احتمال آلودگى انسان به ویروس آنفلوانزای خوک را طی دو سال دریافت کرد اما از دسامبر ۲۰۰۵، تا فوریه ۲۰۰۹، ۱۲ مورد آلودگى انسان به نوع مهاجم به انسان گزارش‌ شد.
دکتر پیتر کوان، استاد همه گیر شناسی و بهداشت عمومی در کالج دام پزشکی دانشگاه ایالتی کارولینای شمالی معتقد است: ” H۱N۱ که به نام آنفلوانزای اسپانیایی نیز شناخته می شود، به خاطر شیوع یک ویروس متفاوت که در سال ۱۹۱۸ پدیدار شد و باعث از بین رفتن تعداد قابل توجهی از خوک ها و انسان ها گردید، در آغاز “آنفولانزای خوکی” نامیده شد.
احتمال داده می شود که منشاء ویروس H۱N۱ سال ۱۹۱۸ یک پرنده وحشی بوده باشد ولی منشاء قطعی آن ناشناخته مانده است.” آنفلوانزای اسپانیایی تا ۵۰ میلیون نفر را در سراسر جهان به هلاکت رساند، که نزدیک به نیمی از آنها جوانان بالغ و سالم بودند.
*******

چند نوع ویروس‌ آنفلوانزای خوکی وجود دارد ؟
ویروس‌هاى آنفلوانزای خوکی میزبان اصلی شان خوک است اما می توانند مرغ ها و حتی انسانها را آلوده کنند . مواردی از انتقال این نوع ویروس به انسان گزارش شده است و در مواردی هم انتقال از انسان به انسان گزارش شده است . ویروس‌هاى آنفلوانزای خوکی دائماً تغییر شکل می دهند. البته خوک‌ها به وسیله آنفلوانزاى مرغى هم می توانند آلوده شوند گرچه به اندازه نوع خوکی در این حیوانات مهاجم نیست . ویروس‌هاى آنفلوانزا وقتى از خوک آلوده خوک دیگری را آلوده می کند می تواند تغییر شکل داده و نوع رفتارش نیز تغییر مى کند ، ویروس‌ها می توانند دوباره جور شوند ( یعنى ژن‌ها را با هم عوض مى کنند) و توانایی ویروس ها و همچنین میزبانی خوک برای هر سه نوع آنفلوآنزای خوکی مرغی و انسانی این خطر را ایجاد می کند که ویروس‌هاى جدید که مخلوط انواع خوک ، انسان و نوع ویروس‌هاى آنفلوانزاى مرغى می باشند پدیدار بشوند. با تغییرات در طى سالها انواع متفاوت ویروس‌هاى آنفولانزاى خوک پدیدار شده‌اند. حالا، چهار نوع آنفلوانزا نوع‌هاى فرعى نوع اى ویروس اصلى هستند که در خوک‌ها بیماری ایجاد می کنند : H۱N۱, H۱N۲, H۳N۲, and H۳N۱ . با این وجود، بیشتر ویروس‌هاى آنفلوانزاى خوکی که اخیراً از خوک‌ها به دست آمده اند از توع ویروس‌هاى ۱N۱H بوده است.
*******

علایم و نشانه های آنفلوانزای خوکی چیست؟
نشانه‌هاى قابل‌انتظار آنفلوانزای خوکی در انسان ها مانند نشانه‌هاى آنفلوانزاى فصلى انسان است. حمله ناگهانى تب، بی حالی، در خود فرورفتن، بى اشتهایى و سرفه کردن . همچنین تعدادی از افراد آلوده با آنفلوانزای خوکی دچار سردرد، سرماخوردگی، گلودرد، کوفتگی و درد مفصل، عطسه‌، ناراحتی تنفسی، سرخ شدن یا التهاب و آبریزش از بینی می گردند . در مواردی نیز تهوع، و استفراغ و اسهال نیز گزارش شده است .
*******

راههای انتقال و شیوع آنفلوانزای خوکی چیست؟
آنفلوانزای خوکی از دهان و بینی منتقل می شود و یک بیماری مجاری تنفسی است با این وجود دانشمندان هنوز نمی دانند که گونه تازه H۱N۱ که در مکزیک پیدا شد، چگونه به انسان انتقال یافت.
ویروس‌هاى آنفلوانزای خوکی می تواند به طور مستقیم از خوک‌ها به انسانها سرایت کند . آلودگى انسان با ویروس‌هاى آنفلوانزای خوک‌ها در هنگامی که انسانها در کنار خوکها قرار می گیرند اتفاق می افتد از قبیل کار در انبارهاى خوکها و در کشتارگاه دام ها و یا مراکز نگهداری و پرورش خوک ها .
همچنین انتقال انسان به انسان آنفلوانزای خوک مى تواند اتفاق بیفتد . این به همان طریق آنفلوانزای فصلى انسان ها اتفاق می افتد و انتقال انسان به انسان اساساً رو در رو و به وسیله سرفه کردن یا عطسه انسانها ی آلوده با ویروس آنفلوانزا اتفاق می افتد .
مردم با دست زدن به چیزهایی که با ویروس‌هاى آنفلوانزای خوکی آلوده است و سپس دست زدن به دهانشان ممکن است آلوده بشوند .
محققان هنوز اطلاعات کاملی را از نحوه انتقال ویروس آنفلوانزای خوکی به دست نیاورده اند. سازمان بهداشت جهانی به تازگی برآورد خود مبنی بر سهولت انتقال این ویروس میان انسان ها منتشر کرده است. اگر با کسی در تماس هستید که سرماخوردگی دارد، با او دست ندهید و روبوسی نکنید. ویروس آنفلوانزا در اماکن عمومی وجود دارد و تماس با سطوحی مانند دستگیره اتوبوس و صفحه کلید کامپیوتر به راحتی شما را آلوده می کند. اگر دستان خود را به دستگیره در یا اتوبوس زده اید، آن را به دهان و بینی خود نزنید.
دانشمندان هنوز نمی‌دانند که ویروس این بیماری در صورت تماس زیاد و طولانی مدت از بیمار به افراد سالم انتقال می‌یابد یا اینکه حتی کوچکترین تماس می‌تواند باعث انتقال ویروس شود. ویروسهای آنفلوانزا می‌توانند تا چندین ساعت روی سطوح باقی بمانند و از دست و صورت بیماران منتقل شوند. طریقه شیوع این بیماری به هر صورت که باشد نتیجه این است که در حال حاضر بسیاری از کشورهای دنیا را در بر گرفته و انتظار می رود تمامی کشورها را در بر بگیرد.
فراگیری گسترده این ویروس در سطح جهانی نیز از خطرهای دیگری است که در مورد آن هشدار داده شده و سازمان بهداشت جهانی وارد شدن آن به مرحله شش یا شیوع جهانی را تایید کرده است.
ویروس یادشده می تواند از راه مسافران به دیگر کشورها نیز منتقل شود. مارگارت چان، رئیس سازمان بهداشت جهانی گفته بود که مشاهده بیماری خود می تواند خطر بالقوه ای برای انتشار جهانی آن باشد. این احتمال قوی است که بسیاری از مردم در برابر نوع جدید ویروس ایمن نباشند.
بر اساس اعلام مرکز پیشگیری از بیماری های واگیر ایالات متحده، آنفلوانزای خوکی از راه مواد غذایی منتقل نمی شود.
*******

راههای تشخیص آنفلوانزای خوکی چیست؟
براى تشخیص دادن آنفلوانزای خوکی یک آلودگى ، عموماً نمونه تنفسى احتیاج است نمونه ها در ۴ تا ۵ روز اول بیمارى باید جمع گردد (یک شخص وقتى آلوده است ویروس را به احتمال زیاد به اطراف پراکنده می کند ). با این وجود، تعدای از اشخاص آلوده ، مخصوصاً بچه‌ها، ویروس را براى ۱۰ روز و یا بیشتر ممکن است انتقال دهند .
*******

راههای پیشگیری از آنفلوانزای خوکی چیست؟
ویروس‌هاى H۱N۱ آنفلوانزای خوک بسیار متفاوت با ویروس‌هاى ۱N۱H انسان است ، بنابراین، واکسن‌های مورد استفاده براى انفلوانزاى فصلى انسان براى جلوگیری از ابتلا به ویروس‌هاى H۱N۱ آنفلوانزای خوکی نه در بدن خوک و نه در بدن انسان ایمنی ایجاد نمی کند. بنابراین تا زمان تهیه وتکسن این نوع آنفلوانزا صرفا می توان به توصیه های پزشکی و سازمانهای بهداشتی عمل کرد.
پزشکان در پاسخ به این سوال که هر فرد چطور می‌تواند از خود و خانواده‌اش در برابر این بیماری مراقبت کند، اظهار می دارند: در حال حاضر باید احتیاط‌های معمول برای آنفلوانزا را انجام داد که شامل پوشاندن جلوی دهان و بینی به هنگام عطسه و سرفه کردن با یک دستمال کاغذی که باید پس از مصرف حتما دور انداخته شود و مخصوصا از عطسه کردن در کف دست باید خودداری شود. دستهایتان را باید مرتب بشوئید و در صورت نبودن آب و صابون از ژل پاک کننده استفاده شود. اگر هم بیمار شده‌اید در خانه بمانید.
همان طور که هوشیاری در برابر آلودگی برای پیشگیری از ابتلای شما و خانواده تان به بیماری ضروری است، در صورتی که خود مشکوک به ابتلا به آنفلوانزا هستید، حتما هنگام عطسه و سرفه جلوی دهان و بینی خود را بگیرید. اگر دستمال به همراه ندارید، هنگام عطسه یا سرفه قسمت داخلی آرنج خود را در برابر دهان و بینی بگیرید تا دستانتان آلوده نشوند. احتیاط های معمول را به کار بندید. آنفلوانزای خوکی مانند هر نوع سرماخوردگی دیگر از راه تماس سرفه و عطسه منتقل می شود. دست های خود را به طور مرتب بشویید. اگر آب و صابون در دسترس نیست، می توانید از ژل های تمیزکننده دست استفاده کنید.
در مورد استفاده از ماسک برای پیشگیری از ابتلا و جلوگیری از شیوع این بیماری ‌مرکز کنترل و پیشگیری امراض آمریکا معتقد است شواهد علمی کافی وجود ندارد که تایید کند که ماسک واقعا در خارج از تاسیسات مراقبت‌های بهداشتی کاربرد دارد.
در این قسمت نیز چند توصیه جدی به همراه موارد عملی برای جلوگیری از بیماری خطرناک آنفلوانزای خوکی آمده است:
۱- دستهای خود را مرتباً بشویید: ذرات و قطرات کوچک ناشی از سرفه و عطسه بیماری را منتقل می کنند. این ذرات به دستهای ما منتقل می شوند و بعد هر چیزی را که ما لمس کنیم آلوده کننده می شود.
راه صحیح دست شستن : به غیر از پشت و روی دستها و انگشتان ، زیر ناخنها ، بین انگشتان و دور مچها را به مدت کافی با آب گرم یا داغ کف مالی کنید و بعد خوب بشویید. دستهای خود را نه تنها قبل از غذا خوردن و بعد از دستشویی رفتن بلکه بعد از استفاده کردن از حوله یا پوشاندن دهان بعد از سرفه یا عطسه بشویید.درست است تعداد دفعات خیلی زیاد می شود درست مثل تعداد دفعاتی که اگر شما در اورژانش یا اتاق عمل مشغول به کارمی بودید این کار را انجام می دادید.
۲- وقتی عطسه یا سرفه می کنید دهان خود را بپوشانید :اگر دستمال ندارید از شانه یا گودی آرنج خود استفاده کنید.اگر این ذرات به لباس یا یقه شما منتقل شوند خیلی بهتر است از اینکه در هوا و بین افراد دیگر انتشار یابند.بعد دستهای خود را بشویید. در ضمن اجسام صاف مثل سکه بیشتر از اجسام زبر و منفذدار مثل کاغذ ویروس را منتقل می کنند.
۳- در خانه بمانید: اگر بیمار هستید در خانه بمانید و همیشه دستهای خود را بشویید تا دیگران را آلوده نکنید.
۴- صورت خود را لمس نکنید: دستهای خود را از غشاهای مخاطی ( چشم- دهان – بینی ) دور نگه دارید چون ویروس از این راه ها وارد بدن می شود.
۵- از افراد بیمار دوری کنید.
۶- توصیه های سازمان جهانی بهداشت درصورت ابتلا به بیماری: درخانه بمانید، استراحت بسیار، مصرف مایعات فراوان، پوشاندن دهان و بینی خصوصأ هنگام سرفه و عطسه، شستشوی مرتب دستها با آب و صابون، آگاه کردن افراد خانواده و فامیل از بیماری خود، مراجعه به پزشک در صورت شدت گرفتن علائم ؛ نظیر تنگی نفس، ضعف و خستگی شدید، سردرد و سرگیجه شدید، استفراغ و تهوع غیر قابل کنترل.
*******

راههای درمان آنفلوانزای خوکی چیست؟
واکسن‌های مختلفی در دسترس است که خوک‌ها را در مقابل آنفلوانزای خوکی ایمن می کند .اما در حال حاضر هیچ واکسنی که بتواند برای انسانها در مقابل آنفلوانزای خوکی ایمنی ایجاد کند در دسترس نیست .
واکسن آنفلوانزای فصلى ممکن است بر ضد H۳N۲ خوکی کمک کننده باشد ولی مطمئنا به ایمنی و پیشگیری از آنفلوانزای خوکی نوع H۱N۱ کمک نخواهد کرد .
چهار دارو ضد ویروس متفاوت وجود دارد که براى استفاده در ایالات متحده براى معالجه آنفلوانزا پروانه‌دار هستند: آمانتادین، amantadine, rimantadine, oseltamivir and zanamivir . تا زمانیکه ویروس ها به این چهار دارو حساس بوده اند می شد از هر چهار دارو استفاده کرد ، اما ویروس‌هاى آنفلوانزای خوکی که جدیدا از انسانها جدا کردند به آمانتادین و ریمانتادین مقاوم هستند . حالا اداره سلامت ایالات متحده ، CDC استفاده از” oseltamivir “ و “ zanamivir ” را برای معالجه و یا پیشگیری از آنفلوآنزای خوکی پیشنهاد می کند . بر اساس اعلام “CDC”، دو داروی “Tamiflu” و “Relenza” که داروهای رایج برای مقابله با آنفلوانزا هستند، برای مقابله با تمام گونه های کنونی آنفلوانزای خوکی نیز مؤثرند.
داروهایی که در سال های گذشته برای درمان انواع قوی آنفلوانزا تولید شده اند، توانایی خوبی برای کمک به مبتلایان به آنفلوانزای خوکی دارند. در حقیقت همه گیری جهانی بیماری هایی مانند آنفلوانزای مرغی و سارس در سال های گذشته آمادگی مراجع درمانی را برای مقابله با همه گیری های جدید افزایش داده است.
این در حالی است که برخی از پزشکان معتقدند که استفاده زیاد از داروهای ضد ویروسی می‌تواند میکروبها را به این داروها مقاوم کند.
مقامات سازمان جهانی بهداشت در این زمینه گفته اند که ۴ تا ۶ ماه طول می کشد تا اولین واکسن برای مبارزه با این ویروس عرضه شود.
*******

وضعیت مبتلایان به بیماری آنفلوانزای خوکی در جهان چگونه است؟
بیماری آنفلوانزای خوکی طی مدت بسیار کوتاهی و فقط در فاصله چند ماه تمام قاره ها را به تسخیر خود در آورد. مرجع رسمی اعلام آمار مبتلایان و مرگ و میرهای آنفلوانزای خوکی سازمان بهداشت جهانی است که به طور مرتب آمارها و گزارشات خود را روزآمد می کند. با دقت نمی توان گفت که میزان مرگ و میر و مبتلایان به این بیماری چقدر است زیرا هر دقیقه دامنه آن گسترش می یابد.
در حال حاضر بعد از مکزیکو سیتی‌ ملبورن به “پایتخت آنفلوآنزای خوکی جهان” بدل شده است.
روزنامه “استرالین” نوشت بیماری آنفلوآنزای خوکی در طول سه هفته گذشته در این منطقه هزار برابر افزایش یافته است، بیش از همه مدارس در منطقه ملبورن را مبتلا کرده است و منطقه ویکتوریا را به بدترین نقطه جهان از لحاظ ابتلا به بیماری به ازای سرانه جمعیت بدل کرده است.
شایان ذکر است این آمارها مربوط به روزهای پیش است و تعداد آن تقریبا هر ثانیه افزایش پیدا می کند. معاون دبیرکل سازمان بهداشت جهانی اعلام کرد در صورت شیوع بیماری آنفلونزای خوکی یک سوم جمعیت جهان به این بیماری مبتلا می شوند.
پزشکان معتقدند که با در نظر گرفتن شیوع بیماری های دیگر در گذشته به طور منطقی می توان اینگونه نتیجه گیری کرد که در صورت شیوع این بیماری یک سوم مردم جهان مبتلا خواهند شد. در این شرایط حتی اگر بیماری بسیار شدید هم نباشد تعداد زیادی از افراد به آن مبتلا می شوند و حتی آمار مرگ و میر نیز بسیار بالا می رود.
شیوع گونه تازه آنفولانزا که در ۲۲ مارس در منطقه شمال مرکزی مکزیک آغاز شد و تا این تاریخ در سراسر جهان گسترش یافته است، سازمان بهداشت جهانی را وادار کرد تا این رویداد را یک وضعیت اضطراری برای بهداشت عمومی در سطح جهانی اعلام کند.
تا کنون مرگ بیش از هزار مبتلا به این بماری منتشر شده است.
*******
درباره شیوع و مبتلایان به بیماری آنفلوانزای خوکی در ایران به همراه آمار مرگ افراد مبتلا توضیحاتی بدهید.
نخستین مورد ابتلا به آنفلونزای خوکی در ایران، در اواخر خردادماه تأیید شد. بیمار نوجوانی بود ایرانی‌تبار و مقیم آمریکا که اواخر خردادماه به همراه خانواده‌اش وارد تهران شد. او به هنگام ورود به کشور مورد معاینه و آزمایش قرار گرفت. پس از انجام آزمایش آلودگی این نوجوان ۱۶ ساله به ویروس H۱N۱ قطعی و پس از آن درمان آغاز شد.
اما فقط چند هفته بعد وزیر بهداشت و درمان از ۲۳ نفر مبتلا به آنفلوانزای خوکی در ایران خبر داد ولی هنوز هیچ آماری در مورد مرگ بر اثر این بیماری در کشور گزارش نشده است. تا پایان هفته گذشته ، تعداد۶۱ مبتلا به این بیماری شناسایی شده اند.
بنابر گفته مقامات بهداشتی در ایران تمام مبتلایان به این بیماری غیر از یک نفر همگی سابقه سفر به خارج از کشور داشته اند و این بیماری را با خود به ایران آورده اند.
در این زمینه دکتر گویا درسمینار آنفلوانزای خوکی که در انستیتو پاستور ایران برگزار شد، با اشاره به ورود آنفلوانزای خوکی به فاز ۶ پاندمی افزود: طبق برآوردها طی دو سال، احتمالا حدود ۱۰ میلیون و ۵۰۰ هزار نفر تا ۲۴ میلیون در کشورمان به این نوع آنفلوآنزا مبتلا می شوند که از این تعداد ۵۲۵ هزار تا یک میلیون و ۲۲۵ هزار نفر نیاز به بستری دارند و برآورد می‌شود حدود ۱۰۵ هزار تا ۲۴۵ هزار نفر جان خود را از دست بدهند.
آنفلوانزای خوکی از حوالی نوروز در قاره آمریکای شمالی و مرکزی و سپس به تدریج در دیگر نقاط جهان گسترش یافت و در حال حاضر در فاز ۶ پاندمی این آنفلوآنزا به سر می‌بریم.
پاییز امسال از لحاظ آنفلوآنزای خوکی بسیار هولناک خواهد بود و احتمال دارد در آینده با افزایش تعداد بیماران مبتلا به این نوع آنفلوانزا در کشور مواجه شویم. این امر گریز ناپذیر است به طوری که سرعت گسترش جغرافیایی این بیماری چهار برابر پاندمی سال ۱۹۱۷ برآورد می شود.
قدرت انتقال آنفلوانزای خوکی ۲ تا ۳ برابر آنفلوآنزای فصلی است. رییس مرکز مدیریت بیماریهای واگیردار وزارت بهداشت می گوید: دلیلی ندارد برای وقوع پاندمی منتظر زمستان باشیم. در مجموع دیرترین زمان بروز پاندمی در پاییز خواهد بود اما در زمان پاندمی این بیماری حدود ۹۸ درصد افراد بیمار خدمات بهداشتی درمانی را از خارج از بیمارستان‌ها دریافت خواهند کرد و پیش بینی می‌شود حدود ۵ درصد مبتلایان نیاز به بستری داشته باشند. همچنین حدود یک تا دو درصد کل افراد مبتلا فوت خواهند کرد و این در حالی است که این عدد بسته به شدت بیماری و ارائه خدمات متغیر خواهد بود.
رییس مرکز مدیریت بیماری‌های واگیردار وزارت بهداشت، شایع‌ترین عارضه آنفلوانزای خوکی را ذات الریه عنوان کرد و گفت: به این منظور موارد ذات الریه را در تمام بیمارستان‌های کشور بررسی می‌کنیم. از طرف دیگر مواردی که به علت آنفلوانزای خوکی جان خود را از دست داده‌اند بیشتر با تابلوی نارسایی شدید تنفسی و نارسایی کلیوی و شوک جان خود را از دست داده‌اند. همچنین اکثریت موارد شدید این بیماری در گروه‌های خاص از جمله افراد دارای بیماریهای زمینه‌ای بوده است.
دکتر گویا با بیان اینکه پاندمی موج‌های مختلفی دارد و حداقل دو سال گرفتار خواهیم بود، ادامه داد: طی دو سال بروز پاندمی، موج‌های مختلف آن بروز می‌کند و هرموج ۶ تا ۸ هفته طول می‌کشد و سپس فروکش می‌کند.
شدت هر کدام از این موج‌ها متغیر است اما انتظار می‌رود شدت بیماری و همچنین تعداد مبتلایان در سال اول پاندمی بیشتر از سال دوم باشد. وی با بیان اینکه در فاز شش پاندمی جهانی آنفلوانزای خوکی انتقال پایدار انسان به انسان، مداوم و افزایشی است، ادامه داد: در این فاز عملیات مهار دیگر بی‌فایده است. در این فاز اقدامات موثر توسط نظام سلامت همه کشورها، کاهش موارد ابتلا، کاهش موارد شدید، کاهش موارد بستری، کاهش موارد نیاز به خدمات ویژه و در نهایت کاهش مرگ و میر است چرا که مهار در زمانی موثر است که بیماری کانون مشخصی داشته باشد.
دکتر گویا با بیان اینکه داروی ضد ویروسی کافی برای آنفلوانزای خوکی در اختیار داریم، گفت: تاکنون واکسنی که مجوز گرفته باشد، برای این ویروس تهیه نشده است. از طرف دیگر سازمان بهداشت جهانی معتقد است که این ویروس در شرایط فعلی نیازی به واکسیناسیون در سطح وسیع ندارد اما شاید لازم باشد برای گروه‌های خاصی از مردم و همچنین پرسنل بهداشتی درمانی پیش‌بینی‌های لازم صورت گیرد.
*******

چه اقدامات بین المللی برای مقابله با بیماری آنفلوانزای خوکی صورت گرفته است؟
کشورها و سازمانهای ملی و بین المللی به ویژه در زمینه بهداشت در ماههای اخیر و پس از شیوع بیماری آنفلوانزای خوکی تلاشهای بسیار زیادی برای مقابله با این بیماری به صورت پیشگیری افراد سالم و درمان افراد مبتلا به این بیماری انجام داده اند.
در برخی از کشورها مدارس، موزه ها و کتابخانه ها بسته شده اند و به مردم توصیه شده است با یکدیگر دست ندهند و ظروف خود را مشترکا استفاده نکنند.
در برخی دیگر از کشورها کلیه رویدادهای سفر نیز معلق شده است. اقدامات قرنطینه داوطلبانه نیز در نقاطی از دنیا صورت گرفته است.در همین راستا سازمان بهداشت جهانی نیز به عنوان مهمترین سازمان بین المللی در زمینه بهداشت و سلامت تدابیری اندیشیده است.
اعلام به موقع هشدارها در مورد همه گیری این بیماری از وظایف این سازمان است. کارشناسان و دانشمندانی که
ماه ژوئن در وین گردهم آمدند، تصمیم گرفتند که آنفلوانزای خوکی را پاندمی یا بیماری مسری جهانی بخوانند.
سازمان بهداشت جهانی برای اولین بار در چهل سال اخیر بیماری آنفلوانزا را به عنوان پاندمی معرفی کرده و زنگ خطر همگیر شدن این بیماری را به صدا درآورده است. آنفلوانزا با شروع فصل سرما فراگیرتر می‌شود. این اقدامات می تواند دولت ها را با هدف محدود کردن گسترش آنفلوانزای خوکی، به اعمال محدودیت هایی در زمینه تجارت، سفر و سایر زمینه ها رهنمون سازد.
*******

در ایران چه اقداماتی برای مقابله با بیماری آنفلوانزای خوکی صورت گرفته است؟
علاوه بر برگزاری سمینارهای مختلف برای بررسی جنبه های خطرناک این بیماری در داخل کشور، شرکت در جلسه اضطراری وزیران بهداشت کشورهای مدیترانه شرقی با هدف تصمیم‌گیری درباره برگزاری حج عمره و تمتع در قاهره یکی دیگر از اقدامات ایران در این زمینه است.
در حال حاضر پنج شرکت از کشورهای فرانسه، انگلستان، آمریکا، سوئیس و آلمان در زمینه تولید این واکسن فعالیت می‌کنند و از این بین، سه شرکت با ادعای دست‌یابی به فن‌آوری تولید آن و کسب مجوز اولیه از سازمان بهداشت جهانی در حال مذاکره برای ثبت در کشورها هستند اما هنوز از میزان اثربخشی و عوارض کاهش این واکسن‌ها اطلاع دقیقی در دست نیست.
با وجود دانش فنی تولید واکسن آنفلوانزای نوع آ در کشور، تنها مشکل موجود در این راه را عدم دسترسی به مقادیر کافی است. طرح تولید این واکسن در ایران به صورت پروژه‌ای مشترک و ملی با سازمان بهداشت جهانی ادامه دارد که در حال حاضر در مرحله مذاکره برای این پروژه مشترک هستند و پس از قدری پیشرفت در زمینه‌ تولید واکسن آنفلوانزای فصلی، می‌توان در خصوص آنفلوانزای نوع آ (H۱N۱) هم قدم‌های خوبی برداشت.
دکتر لنکرانی وزیر سابق بهداشت ایران با اشاره به وجود مقادیر کافی داروی مورد نیاز آنفلوانزای نوع آ (H۱N۱) اسلتامیویر(تامیفلو) در کشور گفت: برخی از کشورها از این داروها برای پیشگیری از این بیماری استفاده کرده‌اند و هم‌اکنون با بحران مقاومت به دارو مواجه شده‌اند، از این رو تاکید ما بر مصرف دارو تحت پروتکل درمانی است، البته داروی رده سومی به نام (رلنزا) هم به مقادیر مورد نیاز سفارش داده‌ شده است.
وی، با بیان این که ایران از معدود کشورهایی است که ماده اولیه داروی موثر بر آنفلوانزای نوع آ را در داخل تولید می‌کند، گفت: هزینه تمام شده این دارو یک سوم نوع وارداتی آن است. البته اقدامات دیگری از قبیل آماده‌سازی سیستم بهداشتی – درمانی تخت‌های مراقبت ویژه و اتاق‌های ایزوله نیز برای بیماران احتمالی آنفلوآنزای نوع آ در کشور در نظر گرفته شده است.
*******

آنفلوانزای خوکی چگونه از فردی به فرد دیگر سرایت می کند؟
ویروس آنفلوانزای خوکی دقیقا مشابه آنفلوانزای معمولی سرایت می کند. شما ممکن است از طریق تماس با فرد آلوده و یا لمس کردن سطوح و اشیایی که قبلا توسط این افراد لمس شده اند و سپس دست زدن به چشم و دهان و بینی خود به این بیماری مبتلا شوید. در یک فرد آلوده، انتشار این ویروس به محیط از یک روز قبل از شروع علائم بیماری آغاز می شود و تا یک هفته پس از ابتلا ادامه می یابد.
*******

آیا واکسنی برای جلوگیری از ابتلا به آنفلوانزای خوکی وجود دارد؟
خیر. ویروس آنفلوانزای خوکی که انسان ها را مبتلا می کند یک گونه کاملا جدید است و تا کنون واکسنی برای آن ساخته نشده است و ساخت واکسنی برای پیشگیری از ابتلا به این بیماری ممکن است چندین ماه به طول بیانجامد.
*******

آنفولانزاى خوک چطور پخش مى شود؟
ویروس‌هاى آنفلوانزا خوکی می تواند به طور مستقیم از خوک‌ها به انسانها سرایت کند . آلودگى انسان با ویروس‌هاى انفلوانزای خوک‌ها در هنگامی که انسانها در کنار خوکها قرار می گیرند اتفاق می افتد از قبیل کار در انبارهاى خوکها و در کشتارگاه دام ها و یا مراکز نگهداری و پرورش خوک ها . همچنین انتقال انسان به انسان آنفلوانزای خوک مى تواند اتفاق بیفتد . این به همان طریق آنفلوانزای فصلى انسانها اتفاق می افتد . و انتقال انسان به انسان اساساً رو در رو و به وسیله سرفه کردن یا عطسه انسانها ی آلوده با ویروس آنفلوانزا اتفاق می افتد . مردم با دست زدن به چیزهایی که با ویروس‌هاى انفلوانزا خوکی آلوده است و سپس دست زدن به دهانشان ممکن است آلوده بشوند .
*******

بیماری آنفلوانزای خوکی تا چه اندازه خطرناک است؟
شدت و میزان خطر این بیماری در افراد مختلف متفاوت است. به طوری که در Mexico منجر به مرگ تعدادی از مبتلایان شده، در حالی که در افرادی دیگر بدون دریافت داروی ضدویروس، بیماری خود به خود بهبود یافته است. واقعیت این است که این ویروس دائما در حال تغییر ژنتیکی است و ممکن است درآینده خطرناک تر شود و یا از خطر آن کاسته شود. دانشمندان در حال تحقیق بر روی این موضوع هستند.
*******

آنفلوانزای خوکی چگونه میان خوک‌ها پخش مى شود ؟
به نظر می رسد ویروس‌هاى آنفلوانزای بیشتر در نتیجه تماس کامل میان خوک‌ها پخش گردد و احتمالا از تماس بین خوکهای آلوده و خوک‌هاى غیرآلوده انتشار می یابد . رمه‌ها با آلودگى هاى آنفلوانزای خوک و یا در خطر ابتلا که بر ضد آنفلوانزای خوک واکسن زده ‌شده اند نیز ممکن است بیماری را به صورت پراکنده داشته باشد یا فقط علائم خفیف را نشان دهند یا هیچ نشانه‌ ای از آلودگى نداشته باشند .
*******

علائم آنفلوانزای خوکی در خوک‌ها چیست؟
علائم آنفلوانزای خوکی در خوک‌ها حمله ناگهانى تب، در خود فرورفتن، سرفه‌کننده آبریزش از بینی می تواند باشد . همچنین عطسه‌، ناراحتی تنفسی سرخ شدن یا التهاب و بى حالی . از علائم مشترک آنفلوانزای خوکی در میان خوک‌ها است.
*******

آیا آنفلوانزای خوکی از راه مواد غذایی مانند گوشت خوک منتقل می شود؟
خیر. آنفلوانزای خوکی از دهان و بینی منتقل می شود و یک بیماری مجاری تنفسی است.
*******

آیا آنفلوانزای خوکی و همه گیری آن ناشی از اشتباه و کنجکاوی دانشمندان در آزمایشگاه های تحقیقاتی است ؟
با توجه به آنکه این ویروس ناشی از ادغام سه ویروس آنفلوانزای انسانی ، مرغی و خوکی است و همچنین با منظور کردن این مطلب که احتمال ادغام این سه ویروس با هم و تولد یک ویروس نو پدید بسیار کم بوده است این احتمال که ظهور آن ناشی از اشتباه دانشمندان باشد قوت می گیرد . نکته دیگر که باعث بیشتر شدن این تفکر می شود مکان شروع آن یعنی در مکزیک و آمریکا است که بیشترین و مجهزترین مراکز تحقیقاتی جهان را دارا است .
اما آنچه که باعث کم رنگ شدن این ادعا می گردد دقیقا همان مکان شروع این بیماری است .
فراموش نکنیم که آنفلوانزای خوکی از مکزیک شروع گشته است ( هم اکنون بیش از ۲۰۰۰ مورد آلودگی انسانی و مرگ بیش از ۱۵۲ نفر در مکزیک اتفاق افتاده است ) . امریکا در جریان این بیماری خود قربانی است . تعداد افراد آلوده در کشور امریکا در حال حاضر حدود ۵۰ نفر می باشد و این آلودگی در کشور امریکا با شناسایی ۷ مورد و افزایش آن به ۲۰ مورد اتفاق افتاد که الگو ریتم آلودگی در امریکا دقیقا از سیر طبیعی یک بیماریهای مسری که در کشور همسایه اتفاق می افتد پیروی می کند . پس حتی اگر این بیماری را ناشی از اشتباه دانشمندان در آزمایشگاه های تحقیقاتی بدانیم اتهام اصلی متوجه کشور مکزیک است .
اما نکته مهم دیگر که این ادعا را کم رنگتر می کند سابقه و همچنین توقع دانشمندان در ظهور این ویروس جدید است .نگرانی سازمان جهانی بهداشت و محافل علمی – پزشکی جهان در ۲ سال گذشته از سیر بیماری آنفلوانزای مرغی است . در طول دو سال گذشته تمام نگرانی دانشمندان از آن بوده است که نکند ویروس آنفلوانزای پرندگان در ادغام و نوسازی خود با ویروس آنفلوانزای انسانی تبدیل به ویروسی گردد که با نام ویروس آنفلوانزای پرندگان و با خصوصیات آنفلوانزای انسانی ، یعنی به مرحله ای برسد که جدای انتقال از پرندگان به انسان قابل انتقال از انسان به انسان نیز باشد ( همین اتفاقی که اکنون برای آنفلوانزای خوکی روی داده است . ) در نتیجه باید گفت جامعه پزشکی و بهداشتی جهان چند سالی است که منتظر ظهور آنفلوانزای در جانوران است که قابل انتقال از جانوران به انسان و از انسان به انسان باشد . ( چیزی شبیه به همین آنفلوانزای خوکی ) . و همچنان که سازمان بهداشت جهانی اعلام کرده است “آنفلوانزای خوکی” یک نام گذاری غلط است زیرا این بیماری هم در میان پرندگان،هم خوکها و همچنین انسانها شایع است.
متاسفانه در پیش بینی دانشمندان برای ظهور این بیماری ، همراه با آغاز آن اپیدمی جهانی و مرگ صدها و شاید میلیونها انسان اتفاق خواهد افتاد .اما هرگز نباید نا امید شد . انسانها موجوداتی هستند که توانایی انجام هر کاری را دارند . انسانها اشرف مخلوقات این سیاره زیبا هستند .

http://www.swineflu.ir

One thought on “در مورد آنفولانزای خوکی بیشتر بدانیم”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *